Fototentoonstellingen 2022

Fototentoonstellingen in de (na)zomer van 2022

Kijken naar foto’s is niet alleen erg leuk; het levert je ook nog eens een flinke dosis foto-inspiratie op. In Nederland en Vlaanderen valt er genoeg te zien en te beleven op fototentoonstellingen, exposities en festivals. Op deze pagina heb ik er alvast een aantal voor je geselecteerd.

“Veel fotograferen”, dat zeggen fotodocenten vaak om aan te geven dat je vooral leert door veel te doen. Maar waar je minstens zo veel van opsteekt is het kijken naar foto’s. En dan bedoel ik niet scrollen door Instagram, maar het bezoeken van fototentoonstellingen. Door naar échte foto’s te kijken, vul je je brein met creatieve brandstof. Een tankbeurt die ik iedereen kan aanbevelen!

Nee, niet alle fototentoonstellingen

Dit overzicht is een greep uit het aanbod van fototentoonstellingen in de zomer en vroege najaar van 2022. Dus geen volledig overzicht. Ik wil vooral foto-exposities aanhalen die jou op de een of andere manier een inspiratievonkje kunnen geven. Heb jij een expositie gezien die hier echt bijhoort? Stuur me dan efkes een berichtje.

Museum Hilversum

Zijn Instagram-account is één brok vrolijke positiviteit en als jurylid van het tv-programma ‘Het Perfecte plaatje’ weet hij zelfs de grootste kritiek nog op een vriendelijke manier te brengen. William Rutten moet haast wel een van de aardigste fotografen in Nederland zijn. En dat verklaart misschien ook wel waarom al die BN’ers zich graag door hem laten portretteren. En buitenlanders die dat niet willen (van Adele tot Oprah), die weet hij in een split second toch nog vast te leggen. Knap werk.

Fototentoonstellingen 2022 van William Rutten
Foto: Mason James Rutten

Enfin: nu hangen 150 van die portretten in Museum Hilversum onder de titel ‘Icons’. Als het even kan, loopt William zelf ook rond en kun je vragen hoe-ie het allemaal heeft geflikt. En misschien mag je zelf ook op de foto want in de tentoonstellingsruimte is een kleine studio gemaakt waar Willam steeds enkele bezoekers vastlegt. Die vanaf dan natuurlijk ook een beetje icoon zijn ;-).

Nog te zien tot en met 18 september
Meer info en tickets: museumhilversum.nl

Museum W – Weert

Je staat er versteld van hoeveel mensen foto’s maken van musea. En dan niet van de kunst die er hangt, staat of ligt, maar van de ruimtes op zich. Kijk maar eens op Instagram naar The Museum Addicted Channel (The MuAD), een account dat de beste of mooiste museumfoto’s verzamelt. En dan zie je meteen wat die foto’s zo speciaal maakt. Musea hebben vaak prachtige zalen, gangen en trappenhuizen.

Fototentoonstellingen in Weert
Links: Museum W | rechts: Boymans van Beuningen | Foto’s: Satijn Panyigay

Ook de Nederlands-Hongaarse fotografe Satijn Panyigay werd gegrepen door musea, maar het verschil met de meeste Instagramfoto’s is dat zij museumzalen vastlegt die leeg zijn. De afgelopen drie jaar fotografeerde Satijn enkele tijdelijk gesloten musea, waaronder Museum W, Van Bommel van Dam in Venlo en Boijmans van Beuningen in Rotterdam. Het resultaat – prachtige, verstilde foto’s – hangt nu in de Raadzaal van Museum W.

Nog te zien tot en met 28 augustus
Meer info en tickets: museumw.nl

Bozar – Brussel

Vivian Maier (1925–2009) is zo’n typisch geval van ‘beroemd na overlijden’. Ze fotografeerde haar hele leven, maar haar talent werd pas na haar dood ontdekt toen een doos met negatieven op een lokale veiling werd aangeboden.

Fototentoonstelling in Bozar
Vivian Maier, New York 1953 © Vivian Maier Maloof Collection, Courtesy Howard Greenberg Gallery, New York

Maier werd geboren in New York, maar woonde tijdens haar jeugd vooral in Frankrijk. Toen ze later terugkeerde naar de VS, ging ze werken als nanny. Tussen de soep en de aardappelen door schoot ze bijna 150.000 beelden uit het dagelijkse leven die je anno nu ‘straatfotografie’ zou noemen.

In Bozar, het voormalige Paleis voor Schone Kunsten in Brussel, is een selectie van 80 zelfportretten te zien. Soms letterlijk, maar ook in de vorm van weerspiegelingen of schaduwen. Het zijn echt prachtige beelden. Op vivianmaier.com kun je alvast een voorproefje bekijken.

Nog te zien tot en met 28 augustus 2022
Meer info en tickets: bozar.be

Kunsthal Helmond

Je ecologische voetafdruk is bepaald geen onderwerp om gezellig op een feestje aan te snijden. Papier en groenafval scheiden oké, maar kom niet aan onze auto, de jaarlijkse vliegreis, angusbeef hamburger of… onze smartphones. Kijken naar beelden over de gevolgen van de consumptiemaatschappij en dat we met z’n allen naar de haaien gaan, heeft al snel iets belerends.

Het interessante aan het werk van de Canadese fotograaf Edward Burtynsky is dat zijn grootformaat-foto’s ook móói zijn om naar te kijken. Burtynsky fotografeert vaak met behulp van kraan of een drone en soms gebruikt hij satellietbeelden. Je reinste vogelperspectief dus. Van veraf lijken de foto’s prachtige, bijna abstracte beelden. Totdat je dichterbij komt en ziet waar het over gaat.

In Kunsthal Helmond is het werk van Edward Burtynsky gecombineerd met werk van twee andere kunstenaars die de voetafdruk van de mens laten zien met video’s en augmented reality-installaties.

Nog te zien tot en met 11 september 2022
Meer info & tickets: museumhelmond.nl

Huis van de Fotografie – Rotterdam

Of je het nu Rotjeknor noemt of Manhattan aan de Maas: Rotterdam is een fotogenieke stad. Ja toch, niet dan? Naast een uit de kluiten gewassen fotomuseum (zie het eind van deze blog), is er ook een Huis van de Fotografie. Of eigenlijk meer een sjieke villa. Jammer genoeg lijkt ‘het Huis’ een zomer in te gaan zonder fototentoonstellingen, maar dat zou zomaar eens kunnen veranderen (je weet het niet, je weet het niet). Dus daarom als reminder voor jou en mezelf: check die website af en toe even.

Programma onbekend
Meer info: huisvandefotografierotterdam.nl

Huis van de fotografie - geen foto-expositie in de zomer
Huis van de Fotografie

Fotomuseum aan het Vrijthof – Maastricht

Het jongste fotografiemuseum van Nederland staat in… hartje Maastricht. Sinds september 2019 richt het Museum aan het Vrijthof zich uitsluitend op fotografie en is het officieel een fotomuseum. Op zich was er niks mis met de stijlkamers, de 500-jarige geschiedenis van Maastricht, de haute couture van Mart Visser en de Wiener Melange-jurken van André Rieu (of nou ja, van zijn orkestleden dan). Maar een beetje van alles wat, is ook een beetje niks.

Maar nu ligt de focus dus volledig op fotografie. Keuzes maken, ik hou ervan en zeker als het om méér fotografie gaat. Je zou verwachten dat het museum de veilige route kiest met louter esthetische fotografie, maar dat is niet zo. Vorig jaar was ik blij verrast door de expo van fotograaf Rutger Geerling die de wereld van de dancefestivals vastlegt. Ik heb niks met dance en de hele cultuur die daaromheen hangt, maar de foto’s waren fenomenaal fantastisch.

Fototentoonstellingen in 2022 in Maastricht
Foto: Søren Solkær

De nieuwste tentoonstelling laat opnieuw een wereld zien die de meeste mensen niet kennen, tenzij er bij jou een lichtje gaan branden bij DOES, Laser 3.14, Niels Shoe Meulman, Blek le Rat en Lady Aiko. De Deense fotograaf Søren Solkær maakte 60 portretten van street artists bij de kunstwerken die ze hebben gemaakt in de openbare ruimte. Het grappige is dat de kunstenaars alleen onherkenbaar in beeld wilden verschijnen. Leuke uitdaging…

Nog te zien tot 25 september 2022
Meer info & tickets: museumaanhetvrijthof.nl

Museum Kranenburgh – Bergen (Noord-Holland)

Museum Kranenburgh? Nóoit van gehoord! Ik kwam op de website van dit museum terecht nadat ik een glimp had gezien van het werk van Bastiaan Woudt. Mooi fotowerk in zwart-wit dat genoeg eigenheid heeft om niet vergeleken te hoeven worden met welke fotograaf dan ook. Maar vooruit: als je bedenkt dat Bastiaan geïnspireerd is op het werk van Man Ray, Irving Penn en Richard Avedon, dan heb je een beeld van zijn fotografische zoektocht.

Fototentoonstellingen in Bergen van Bastiaan Woudt
Bastiaan Woudt, Rhythm, 2020

Op zijn Instagram-account zie je tot welke resultaten dat heeft geleid en nu kun je zijn werk dus in het echie bekijken in Museum Kranenburgh waarvan ik dus niet wist dat het bestond 😉

Nog te zien tot 18 september 2022
Meer info & tickets:
kranenburgh.nl

Huis Marseille – Amsterdam

Huis Marseille in Amsterdam heeft nergens ‘foto’ in zijn naam, maar is toch echt een fotomuseum. Sterker nog: het is het eerste museum in Nederland dat zich volledig richt op fotografie. En dat in de oude grandeur van twee 17e eeuwse grachtenpanden.

Foto-expositie in Huis Marseille
Huis Marseille aan de Keizersgracht in Amsterdam | foto: Sjoerd Martens

Huis Marseille is doorgaans van de wat meer avant-gardistische fotokunst, maar deze zomer lijken de fototentoonstellingen wat toegankelijker. In ’The beauty of the world so heavy’ laten 4 fotografen zien hoe hard of juist hoe mooi het aardse bestaan kan zijn. Bijvoorbeeld het werk van Dirk Kome die al bijna 25 jaar lang zijn ouders en broer fotografeert op hun boerderij in Rockanje. Of de Zuid-Afrikaanse fotograaf Lindokuhle Sobekwa die – kort door de bocht gezegd – zijn familie en het landschap waarin zij leven portretteert.

Nog te zien tot 4 september 2022
Meer info en tickets: huismarseille.nl

FOMU – Antwerpen

Als je cultuur wil combineren met leuke cafeetjes en hippe horeca, dan moet je in de wijk ‘het Zuid’ in Antwerpen zijn. Inspiratie genoeg in dit deel van de stad. Naast een reeks galeries en Musea voor Schone en Hedendaagse Kunst, vind je er ook het FOMU, het Fotomuseum Antwerpen. Net als veel collega-musea beheert dit museum een giga-depot van enige miljoenen objecten. Om precies te zijn 3 miljoen, bestaande uit foto’s, boeken en apparatuur.

FOMU Antwerpen foto-expositie
Diana Markosian, The Arrival, 2019, from the series Santa Barbara © Diana Markosian Courtesy Galerie Les filles du calvaire, Paris

Deze zomer kun je in FOMU drie verschillende tentoonstellingen bekijken die ook allemaal tegelijk eindigen op 28 augustus. Dus ben je dinsdag 30 augustus in Antwerpen, dan heb je pech. Het zomerprogramma in FOMU is van het kaliber ‘je moet er maar net zin in hebben’, al lijkt me de tentoonstelling ‘Santa Barbara’ van de Russische Diana Markosian wel interessant. Met foto’s, film en archiefbeelden vertelt ze het verhaal hoe haar moeder het sombere Rusland van de jaren 90 ontvluchtte en naar de VS verhuisde.

Nog te zien tot 28 augustus 2022
Meer info & tickets: fomu.be

Fotofestival BredaPhoto 2022

Stiekem heb ik een voorliefde voor fotofestivals met allemaal losse tentoonstellingen in musea, cafés, galeries en oude fabriekspanden. En dan tussendoor ergens lekker lunchen en toch nog zelf wat foto’s maken. Het tweejaarlijkse BredaPhoto past precies in dit plaatje.

Fototentoonstellingen in Breda
Foto: Natacha de Mahieu

Het grootste fotofestival van de Benelux wordt dit jaar voor de tiende keer georganiseerd. Het thema van deze editie is Theatre of Dreams en gaat volgens de organisatie ‘over hoop en verandering en presenteert voorstellen voor een nieuwe kijk op de wereld’. Dat is weer zo’n heerlijke curator-vaagtaal waar je geen steek wijzer van wordt, maar laat je daardoor niet afschrikken. Ga gewoon lekker kijken! Tussen het werk van de 50 gepresenteerde fotografen is er altijd wel iets dat je raakt of inspireert.

BredaPhoto vindt plaats van 8 september t/m 23 oktober 2022
Meer info en tickets: bredaphoto.nl

Fotomuseum Den Haag

Fotomuseum in Den Haag heeft altijd een mooi diverse programmering, maar de tentoonstelling ‘Ouders’ springt er wel uit. In de expo zie je beelden van 30 kunstenaars-fotografen die in de afgelopen decennia hun eigen vader en moeder hebben gefotografeerd. Je krijgt een al dan niet intiem inkijkje in de relatie met hun ouders: van liefdevol en teder tot afstandelijk of verstoord. Er zitten veel bekende fotografen bij; van Tessa Posthuma de Boer tot Erwin Olaf.

Deanna Dikeman (Verenigde Staten, 1954), Leaving and Waving, 1991-2017.Courtesy Haw Contemporary, Kansas City Missouri.

Ook interessant is de tentoonstelling Tree and Soil waarin Robert Knoth en Antoinette de Jong het landschap rondom Fukushima vastleggen. Na de kernramp zijn de sporen van de mens nog aanwezig, maar heeft de natuur de regie overgenomen.

Ouders is nog te zien tot en met 13 november 2022
Tree and Soil is nog te zien tot en met 14 augustus 2022
Meer info en tickets: fotomuseumdenhaag.nl

Nederlands Fotomuseum – Rotterdam

Waar laat je in vredesnaam 5,5 miljoen (glas)negatieven, dia’s en fotoafdrukken, allemaal gemaakt door Nederlandse fotografen? Nou, wat dacht je van het Nationaal Fotomuseum in Rotterdam? Deze enorme collectie vormt steeds het vertrekpunt voor fototentoonstellingen in het museum.

Een voorbeeld van zo’n greep uit de verzameling is de tentoonstelling Eregalerij, al is ook werk geleend uit andere collecties. Een reeks van 99 foto’s laten de ontwikkeling zien van de fotografie in Nederland vanaf 1842. En dat klinkt saaier dan het is, want achter elke foto schuilt een bijzonder verhaal. Vijf van die verhalen kun je al bekijken als je de app van het Nederlands Fotomuseum op je smartphone installeert. Voor de rest moet je echt naar het museum!

Fototentoonstellingen zomer van 2022: Nederlands fotomuseum
Foto: Nederlands Fotomuseum

Maar natuurlijk is er veel meer te zien. Bijvoorbeeld de tentoonstelling Typisch Nederland. Hierin neemt Jan Dirk van der Burg op een ironische manier de ‘normale Nederlander’ met zijn vreemde gebruiken op de schop. Denk aan boeddha’s op bankjes, gecamoufleerde kliko’s en de onderhoudsarme voortuinen. Het leuke is dat de tentoonstelling virtueel wordt voortgezet op Instagram en je zelf foto’s kunt toevoegen met de hashtag #TypischNederland (zonder s aan het eind).

Typisch Nederland is nog te zien tot en met 30 oktober 2022
Eregalerij is inmiddels als permanente tentoonstelling toegevoegd en kent dus geen einddatum.
Meer info en tickets: nederlandsfotomuseum.nl

Fries Museum – Leeuwarden

Ik ben nog nooit in het Fries Museum in Leeuwarden geweest, maar de architectuur van het gebouw is op zichzelf al uitnodigend. Dus als je toevallig in het noorden van de lage landen woont of er op vakantie gaat, dan weet je wat je te doen staat 😉

Fries Museum in Leeuwarden
Fries Museum | Foto: Ruben van Vliet

Maar er is meer dan alleen Leeuwarden. Voor de fototentoonstelling ‘De elf steden’ in het Fries Museum maakte Hans Wilschut 13 portretten van de Friese elf steden plus Drachten en Heerenveen. Hij liet zich daarbij inspireren door oude schetsen, prenten en tekeningen, want dat waren vroeger (17e/18e eeuw) de middelen om een stadsgezicht vast te leggen.

fototentoonstelling van Hans Wilschut in het Fries Museum
Foto: Hans Wilschut

Nog te zien tot 31 december 2023 (je hebt nog even de tijd dus ;-))
Meer info en tickets: friesmuseum.nl

Lissabon - foto met tegenlicht